W. Sauer
1831

23 marca w Schönebeck kolo Friedlandu w ksiestwie Mecklenburg-Strelitz przychodzi na swiat Wilhelm Sauer. Jego ojciec, Carl Adolph Ernst Sauer, z zawodu kowal przybywa z Pommern do Mecklenburgii okolo 1820 roku. W Schönebeck kupuje kuznie i w 1822 poslubia Johanne Christine Elisabeth Sumke.

 

1835

Poczatki produkcji organów. Ernst Sauer buduje organy dla kosciola w Schönebeck. Budowa ta wywoluje sensacje w pobliskiej rezydencji i konsystorze, a od wielkiego ksiecia otrzymuje on „stypendium”, w celu wyspecjalizowania sie w budownictwie organów. Nastepnie Ernst Sauer udaje sie do Ratzmanna do Ohrdruf.

 

1838

Przeprowadzka do Friedlandu. Zakup ziemi, budowa fabryki i rozpoczecie    produkcji organów na skale przemyslowa.

 

1842

27 grudnia umiera Johann Ernst Sauer, starszy brat Wilhelma, którego ojciec chcial uczynic nastepcom przedsiebiorstwa. Johann Ernst, urodzony 28 stycznia 1823 roku przed swoja smiercia pomagal ojcu przy budowie organów.

 

1848

Z powodu zdolnosci, jakie posiadal Wilhelm ojciec chcial go wyslac na akademie, jednak ówczesne okolicznosci, rewolucja w Niemczech, troski ojca zwiazane z praca i przemyslenia, kto zostanie jego nastepca pokrzyzowaly jego plan. Wilhelm rozpoczyna nauke w zakladzie ojca.

 

1851 - 1853

Z ksiag koscielnych w Schönebeck mozna wyczytac, ze w owych latach Wilhelm byl „poza krajem”. Przebywal on za granica. Podczas swojej podrozy zatrzymal sie on u Cavaille-Colla w Paryzu i u Eberharda Friedricha Walckera w Ludwigsburgu. Oprócz tego byl on tez w Anglii i Szwajcarii, gdzie chcial pozostac, jednak ze wzgledu na ojca powrócil do domu.

 

1854/55

Stad tez budowa organów dla kosciola sw. Marii we Friedlandzie stala sie wspólnym dzielem ojca i syna. W budowie tej widoczne sa wplywy studiów Wilhelma. Wkrótce zostanie powierzone Wilhelmowi kierownictwo oddzialu w Deutsch Krone (obecnie polski Walcz), które zostalo zalozone przez ojca w celu ominiencia placenia wysokich cel.

 

1856/57

1 marca 1856 roku Wilhelm Sauer oglasza otwarcie wlasnego przedsiebiorstwa we Frankfurcie nad Odra. Dlaczego on pózniej wspomina o otwarcju dzialalnosci w roku 1857 jest niewiadome? W pazdzierniku roku 1856 przeprowadza on prace nad organami zreformowanego kosciola we Frankfurcie i juz wtedy podpisuje sie jako organmistrz. Pomieszczenia przedsiebiorstwa znajdowaly sie na przedmiesciach (dzisiaj Slubice), Crossener Str. 3. Na podwórzu domu goscinnego „Zloty Lew” Wilhelm wynajal pomieszczenia i wraz z dziesiecioma pracownikami rozpoczal wlasna produkcje organów.

 

1859

1 maja 1859 roku Sauer poslubia Minne Auguste Penske, córke spiewaka koscielnego. W tym samym roku wielki sukcesem okazuje sie zlecenie budowy organów z 22 rejestrami dla Nowego Ewangelickiego Kosciola Tilsit. Odnosnie obszaru berlinskiego trudno bylo Sauerowi zrealizowac jakiekolwiek projekty bez uzyskania aprobaty ze strony organmistrza rewizora Augusta Wilhelma Bacha (1796-1869), który jednak odrzucal prace Sauera z powodu „Nasladowania Francuzów” (mial on na mysli wplywy francuskiego

budownictwa organów). 14 grudnia przychodzi na swiat córka Sauera Joanna.

 

1860

Powiazania handlowe w Prusach rozwijaja sie w szybkim tempie.

W Królewcu Sauer zaklada filie, która jednak po tym jak infrastruktura ulega polepszeniu rozwiazuje.

 

1864

Jest rokiem, w ktorym Sauerowi udaje sie dostarczyc pierwsze z wiekszych organów do Berlina. Kosciól im. Christusa otrzymuje 18 glosowe dzielo. Kosciól ten nie podlegal pruskiemu panstwu, wiec nie podlegal rewizorowi.

W ten oto sposób Sauer mógl poszerzyc ramy swojej dzialalnosc.

 

1865

Po raz pierwszy mlode przedsiebiorstwo Sauer buduje organy na zlecenie z zagranicy dla Petersburga. Do roku 1914 do Rosji zostaja dostarczone dodatkowe 41 instrumenty. Za porada krewnego, prawdopodobnie ojca, Wilhelm Sauer wprowadza godlo rodzinne.

 

1866

16 lutego 1866 roku Sauer nabywa ziemie - Park 13 (dzisiaj Paul-Feldner-Strae 13), aby miec swoja wlasna posiadlosc. Dom mieszkalny, który w dzisiejszych czasach nazywany jest domem Sauera, istnieje od 1785 roku i stoi na poboczu obszaru. Prace budowlane warsztatów rozpoczely sie w tym samym roku.

 

1867/68

Pracownie, kotlownia i remiza zostaly ukonczone. Poswiadczenie uruchomienia kotla parowego datowane jest na 22 lipca 1867 roku. Rok pózniej zostaje zbudowana „Duza sala organowa”, ktora sluzyla jako sala montazowa i wystawowa. Wilhelm Sauer, ktory sam byl dobrym organista, z pewnoscia nie jeden raz wypróbowywal w tej sali instrumenty i prezentowal je zainteresowanym.

W tym samym roku Sauer ponownie odwiedza Cavaille-Colla w Paryzu, gdzie poznaje sposób brzmienia i menzuracji poszczególnych rejestrów. Równoczesnie rozpoczyna sie budowa nowych organów dla kosciola im. Nicolai (dzisiaj hala konzertowa), w których to wplywy ze studiów Wilhelma nie tylko sa widoczne, ale takze slyszalne. Jego opus 125 otrzymuje Quinte 5 1/3´, Tercje 3 1/5´ i Septyme 2 2/7´ jako samodzielny rejestr.

Na ówczesne czasy bylo to cos nadzwyczajnego. Zaklad wyraznie sie powiekszyl. Gazeta „Urania” donosila o tygodniowym wynagrodzeniu w wysokosci 110 talarii, z czego mozna wywnioskowac znaczna liczbe pracowników. Pracownicy owi chetnie pracowali u Wilhelma Sauera gdyz pewnych czynnosci nie musieli wykonywac recznie, bo zostaly one zastapione przez maszyny parowe. Stan interesów byl az tak dobry, ze nie wszystkie zlecenia mogly zostac zrealizowane.

 

1869

21 grudnia w nowo wybudowanym kosciele im. Tomasza w Berlinie król Wilhelm Pierwszy swieci nowe organy. Organy te sa czteromanualowym (manual to klawiatura do grania rekoma) dzielem z 52 rejestrami i mechanicznymi wiatrownicami stozkowymi.

 

1876

4 pazdziernika w wieku 36 lat umiera zona Wilhelma. Prawdopodobnie w tym samym roku dochodzi do pozaru domu, w wyniku którego najwazniejsze dokumenty dotyczace przedsiebiorstwa ulegaja zniszczeniu.

 

1877/78

Wilhelm zaklada „Tajemna glówna ksiege.” Interesujacy dokument dotyczacy  rozwoju wówczas 20-letniego przedsiebiorstwa. 7 wrzesnia 1878 Sauer ponownie sie zeni, tym razem z Ida Henrietta Anna Elisabeth Bauer, córka wlasciciela browaru i radnego z Poczdamu.

 

1881

2 lutego cesarski urzad patentowy w Berlinie udziela pod numerem 14576 Sauerowi patent na „Przyrzadzanie rejestrów dla organ koscielnych.”

 

1883

Sauer otrzymuje wyróznienie „Akademickiego artysty.”

 

1884

Na bezposredni rozkaz króla 18 kwietnia nadany zostaje Sauerowi tytul „Królewskiego nadwornego organmistrza”

 

1888

Po tym jak w 1865 roku zostaja zbudowane organy z 60 rejestrami dla lipskiego kosciola im. Petri, w roku 1888 Sauer otrzymuje zlecenie budowy nowych organów dla znanego kosciola im. Tomasza. W 1902 i 1908 we wspólpracy z organista tegoz tez kosciola Karlem Straube, organy zostaja przebudowane.

 

1892

Na poczatku dziewiecdziesiatych lat, prawdopodobnie w 1892 roku Sauer zmienia swój system traktury. Z wykorzystania mechanicznie sterowanych wiatrownic stozkowych, Sauer przechodzi do zastosowania pneumatyki. Przyczyny byly oczywiste: przez klientów wymagane organy dla kosciolów katedralnych, kosciolów i sal konzertowych przybieraly coraz to wieksze rozmiary, a to z koleji uniemozliwialo dalsze mechaniczne sterowanie organów. System traktury mechanicznej osiagnal granice wydajnosci pracy. Takze inni organmistrzowie zaczeli stosowac pneumatyke. W 1892 roku przybyly do przedsiebiorstwa Paul Walcker  przyniósl decydujace impulsy.

 

1893 - 1900

Najwazniejszy okres w zyciu zawodowym Wilhelma Sauera. Lata, w których wielokrotnie zostaje nagradzany za swoje osiagniecia.

Jedyne wyróznienie, które zachowalo sie do dzis to maly srebrny kubek, który zostal przyznany Sauerowi w Dorpat.

Okolo 1900 roku, Sauer nabywa ziemie przy Leipziger Straße 1, która sluzyla jako sklad drewna.

 

1901-1910

Ówczesny siedemdziesiecioletni Sauer wiele podrózowal: byl miedzy innymi w Hollandi, Nadrenii, Lipsku, Drezdnie, Nauheim. Tam zostalo mu okazanych niezliczenie wiele wyrazów czci i szacunku za jego dzielo zycia. Zostal on nagrodzony: orderem czerwonego orla (1899), orderem za zaslugi dla sztuki i nauki (1899), orderem koronnym (1901), medalem dla sztuki i nauki (1905), orderem czerwonego orla ze wstazka (1906), krzyzem kawalerskim (1909).

Za wiele nagród Sauer podziekowal na swój sposób. Ufundowal on organy kaplicy (Pfingstkapelle) w Poczdamie, domu dla niewidomych, fundacji imieniem Hermanna-Schmidta w Königswusterhausen, katolickiej kaplicy w Mirbachu.

 

W 1906 roku Sauer zostaje czlonkiem „Zwiazku organmistrzów Niemiec” i podczas pierwszego zebrania plenarnego zostaje wybrany do jego zarzadu.

 

Wilhelm Sauer umiera 9 kwietnia 1916 roku.

W okresie od 1857 - 1919 Sauer wraz ze swoimi wspólpracownikami buduje organy w calych Niemczech, w wielu krajach Europy, a takze w Poludniowej Ameryce i Azji. Razem 1100 sztuk organów.

 

1910-1917

Paul WalckerWalcker mial juz wówczas 64 lata, jednak to on wprowadzil wiele nowosci technicznych. To wlasnie Walcker zaczal budowac trakture pneumatyczna jako system upustowy powietrza, a nie jako system tloczacy powietrze, jak to czynil Sauer.

W 1913 roku Walcker buduje elektryczna traktuje dla organów wroclawskiej Hali Stulecia (obecnie Hala Ludowa).

Od wybuchu pierwszej wojny swiatowej zaklad mial coraz to mniej zlecen. Latem 1917 roku Walcker przekazuje przedsiebiorstwo swojemu siostrzencowi Oskarowi Walcker z Ludwigsburga. W tych siedmiu latach zostalo zbudowanych 90 organów.

 

1917 - 1923

Karl Ruther5 wrzesnia 1917 roku Oscar Walcker przekazuje kierownictwo organmistrzowi Karlowi Rutherowi. Poczatki nie byly latwe, jednak z biegiem czasu dzieki rozwaznemu prowadzeniu przedsiebiorstwo rozwinelo sie w bardzo dobrze prosperujaca Firme. W pierwszym rzedzie urzadzenia zostaly              poddane modernizacji, gdyz przestarzaly kociol parowy nie nadawal sie do ponownego uzytku. Centralne zródlo sily, wykorzystywane w procesie produkcyjnym, stalo sie zbedne a maszyny zaczeto napedzac pradem - pisano w 1919 roku. Podczas inflacji udaje sie sprzedaz organów za granice, przede wszystkim do Hollandii, Szwecji i Norwegii.

 

1924 -1932

Aby poradzic sobie z inflacja i destabilizacja w listopadzie 1923 roku

Zostaje wprowadzona marka rentowa, a 30 kwietnia 1924 roku marka niemiecka, w wyniku, czego gospodarka ulega polepszeniu. Berlin i Slask sa glównymi rynkami zbytu, jednak organy budowane sa takze dla innych regionów.

 

1933 -1945

Z rokiem 1933 i dojsciem nazistów do wladzy ulega zmianie polityczna sytuacja w Niemczech. Pracownicy, ktorych liczba w okresie od 1936 do 1938 roku byla rekordowa i wynosila od 100 do 120 osób, byli przesladowani, a z poczatkiem drugiej wojny swiatowej doszlo do przerwania produkcji. Wieksza czesc organmistrzów zaciagnieto do sluzby wojskowej, tylko niektórzy starsi i bardzo mlodzi pozostali, konczac rozpoczete budowy i naprawiajac juz istniejace instrumenty. Jeden z ostatnich organów to opus z numerem 1631, z 1940 roku, wybudowany dla kosciola w Bunzlau (Boleslawiec)

 

1945 roku archiwum firmy zostaje prawie w calosci zniszczone. Informacje dotyczace okresu miedzy 1924 -1934 rokiem mozna jedynie wyczytac z ksiazki do gry i z pozostalosci ksiazki opus...... z 1934 i opus 1619 z 1939 roku.

Na podstawie tego tez opusu zlokalizowane zostaly tylko niektóre organy. Do nich nalezy opus 1672 z roku 1943, organy domowe o 2 manualach i 17 rejestrach, bedace wlasnoscia Prof. Förstmanna z Magdeburga. W jakich okolicznosciach organy te powstaly jest niewiadome. Od 18 lutego 1943 roku, czyli od momentu ogloszenia przez Goebbelsa „totalnej wojny” wszelka budowa organów byla zabroniona. Ostatni z pracowników zakladu byli zmuszeni budowac skrzynki na amunicje.

 

1945 -1957

W maju 1945 roku we Frankfurcie dochodzi do grabiezy. Pani Spallek i jej syn Gerhard powróciwszy do Frankfurtu, zastaja opuszczone przedsiebiorstwo. Anton Spallek byl pierwszym z bylych pracowników, który powrócil w lipcu 1945 roku do Frankfurtu. W pózniejszym czasie przedsiebiorstwo zajela czerwona armia i przeksztalcila go w odwszalnie. Anton Spallek byl inicjatorem dalszego prowadzenia przedsiebiorstwa. 10 wrzesnia 1945 roku Anton Spallek otrzymuje zgode Urzedu Miasta na wykonywanie zawodu organmistrza. 20 wrzesnia 1945  Dr. Oskar Walcker przekazuje kierownictwo Antonowi Spallekowi, który kieruje zakladem do 1966 roku. Pod koniec 1945 roku w zakladzie bylo zatrudnionych szesciu pracowników: Anton Spallek, Walter Nocka, Joachim Klauß, Gerard Galer, pani Spallek jako pomoc biurowa i Gerard Spallek jako uczen.

 

Pierwsza praca po wojnie byla odnowa organów w katolickim kosciele we Frankfurcie nad Odra. Na nowy poczatek Firma nie miala jakichkolwiek pieniedzy do dyspozycji, mimo to na koniec roku mogla sie pochwalic czystym zyskiem w wysokosci 653,56 marek. Wynik ten dodawal otuchy i motywowal.

 

Stan, w jakim Firma znajdowala sie przed wybuchem wojny i dane dotyczace kapitalu, materialów i narzedzi, jakimi dysponowala sa niewyraziste. Wiadome jest jednak, ze Firma  nalezala do czolowych przedsiebiorstw w niemieckim budownictwie organowym. Posiadala rozwaznych i fachowych pracowników i byla scisle zwiazana z reformatorami organów. Oprócz pracujacych w filiach w Berlinie, we Wroclawiu, w Hamburgu, w Kolonii, w Weimerze i Dünnow w glównym zakladzie pracowalo ponad 100 osób.

 

W lutym 1946 roku wojska okupacyjne opuszczaja zaklad. Wiekszosc  urzadzen znajduje sie w tak zlym stanie, ze nie nadaja sie do uzycia, mimo to Firmie „Sauer” udaje sie zrealizowac budowe organów (Opus 1673 dla kosciola im. Sw. Canisius w Berlinie Charlottenburg, 9 register). Budowa ta jest pierwszym powojennym dzielem. Dalsze zlecenia. W 1949 roku firma liczy sobie 18 pracowników.

 

W czerwcu 1947 roku Firma dysponuje maszynami. 4 wrzesnia 1948 roku umiera Dr. Oscar Walcker, a 24 listopada 1956 roku Karl Ruther.

 

W 1950 roku Firma „Sauer” otrzymuje pierwsze panstwowe zlecenia budowy organów dla Narodowego Teatru Weimar, dla Panstwowej Opery w Berlinie i Komitetu Radiofonii w Berlinie.

 

8 listopada 1957 roku na jeden dzien praca stanela w miejscu. Frakfurccy organmistrzowie swietowali wraz z przyjaciólmi i goscmi jubileusz zalozenia firmy.

 

1958 - 1972

Liczba pracowników wzrasta do 30 osób. W 1962 roku Gerhard Spallek zostaje organmistrzem, 1 maja 1966 roku przejmuje stanowisko swojego ojca. Glówny proces rozwoju, zapoczatkowany w 1957 roku, majacy na celu budowe organów z wiatrownicami klapowo-zasuwowymi i mechanicznej trakturze zostaje zakonczony. W tym samym okresie pojawiaja sie intensywne starania polepszenia mozliwosci produkcji oraz jej rozszerzenia na rynek zagraniczny. Firma zakupuje nowe maszyny i narzedzia, a poprzez udzial w poznanskich targach nawiazuje kontakty z sowieckimi specjalistami. Do maja 1972 roku Zwiazek Radziecki zakupil siedem instrumentów, Republika Federalna Niemiec szesc i Polska jeden.

 

1972 - 1989

W 1972 roku firma przechodzi pod zarzad panstwowy jako upanstwowiony zaklad (VEB) „Sauer”. Jednak kierownictwo techniczne jak i artystyczne nie ulega zmianie.

 

Niemal, co roku w programie produkcyjnym powstawaly wieksze organy o trzech manualach z 50 lub 60 rejestrami. Takze instrumenty o dwóch manualach i male pozytywy zawsze znajdowaly swoich odbiorców.

Ci pochodzili z bylego Zwiazku Radzieckiego, z Czechoslowacji, z Polski, z RFN a jeden z pozytywów zostal sprzedany do Gany.

 

W kwietniu 1989 roku Zwiazek Zakladowy, bo taka nazwe nosilo przedsiebiorstwo w bylym NRD, otrzymuje nagrode pierwszej klasy przemyslu muzycznego: uznanie za osiagniecia dla wszystkich organmistrzów Firmy Sauer.

 

1990 - 1999

7 wrzesnia 1990 roku staje sie ponownie wlasnoscia Dr. Werner Walcker-Mayer.

 

W latach 1993/1994 zostaje otwarte nowe miejsce pracy w Müllrose.

 

1 stycznia 1996 roku Firma Sauer zmienia nazwe na ”W.Sauer Orgelbau (Frankfurt/Oder) Dr.Walcker-Mayer GmbH & Co.KG”.

 

1999 -2001

W pazdzierniku 1999 roku Dr. Walcker-Mayer zglasza niewyplacalnosc swojego przedsiebiorstwa w Zaglebiu Saary. Postepowanie zostaje wszczete

1 stycznia 2000 roku. W ten oto sposób Dr. Walcker-Mayer tracji swoja funkcje wlasciciela i kierownika firmy W.Sauer.

 

27 stycznia 2000 roku jest wazna data w historii Firmy. Pod nazwa „W. Sauer Orgelbau Frankfurt (Oder) GmbH” oddany zostaje wniosek o wpisanie Firmy do rejestru handlowego, który zostaje pozytywnie rozpatrzony. 19 czerwca Firma zostaje wpisana do rejestru. Od 27 stycznia 2000 Firma kierowana jest przez wlascicieli i pracowników : organmistrza pana Petera Fräßdorfa (kierownik techniczny) pana Michaela Schulza (kierownik handlu), organmistrza pana Petera Dohne (kierownictwo produkcji) i pana Ulricha Büttnera (czeladnik).
 

 

1831
Wilhelm SAUER was born on the 23rd March in Schönebeck near Friedland, in the Grand Duchy of Mecklenburg-Strelitz. His father, Carl Adolph Ernst SAUER, was a Blacksmith by trade, and had moved to Mecklenburg from Pomerania in 1820. He bought a Smithy in Schönebeck and married Johanna Christine Elizabeth SUMKE in 1822.

1835
1835 saw the start of SAUER’s Organ Building. Ernst SAUER, self-taught, built an organ for Schönebeck Church. This work caused him to be noticed in the Residence and the Consistorium, and resulted in a “Stipendium” from the Grand Duke with the proviso that he should better himself as an Organ Builder. Ernst went to Ratzmann in Ohrdruf.

1838
Ernst SAUER sold the Smithy in Schönebeck, and settled in Friedland; there he bought land and built his workshop. He commenced commercial organ building.

1842
Wilhelm’s elder brother, Johann Ernst SAUER, died on 27th December. Born on 28th January 1823 Johann Ernst was heir-apparent to the Firm, and was already helping his father with organ building.

1848
On account of his talent, Wilhelm’s father wished to send him to the Bauakademie in Berlin. However - the prevailing conditions, Revolution in Germany, economic worries, the fact that, following his brother’s death, Wilhelm would now succeed his father, - all caused the plan to falter. Wilhelm started his apprenticeship with his father.

1851-1853
The Schönebeck parish records report that Wilhelm SAUER will be travelling abroad at this time. The purpose of the journey was to be research. He held Aristide CAVAILLÉ-COLL in Paris and Eberhard Friedrich WALCKER in Ludwigsburg to be of prime importance. In addition to this he was also in England and Switzerland, where he wished to settle. However his father ordered him to return home.

1854-1855
The organ for St. Mary’s Church, Friedland was built by father and son together. The results of Wilhelm’s studies abroad bore fruit here. Soon Wilhelm was entrusted with the Direction of the Firm’s branch in Deutsch Krone, now the polish town of Walcz, which his father had established to avoid high customs dues.

1856-1857
On 1st March Wilhelm SAUER announced the opening of his own business in Frankfurt-an-der-Oder. It is not known why he later spoke of 1857 as the opening date. In October 1856 he worked on the organ in the Reformed Church in Frankfurt (the present-day Friedenskirche), and was already registered as a “Master Organ Builder”. The Works were situated at No. 3 Crossen Street, now 1 May Street, in the Damm Suburb, now polish Slubice. He rented rooms in the yard of the “Golden Lion” tavern, and began to build his organs with the help of 10 workers.

1859
On 1st March, 1859 Wilhelm SAUER married Minna Auguste PENSKE, the daughter of the Kantor. In the same year a 22-stop organ was ordered for the new Evangelical Church in Tilsit, East Prussia, now Russian Sovetsk, through the good offices of a building inspector in Gumbinnen, present-day Gusew. This proved to be a breakthrough. At first, however, SAUER could not gain a foothold in the Berlin district because the influential organ adviser August Wilhelm BACH was against him on account of his “Französelei”, by which is meant the influence of French organ building. On 14th December his daughter Johanna was born.

1860
Business connections in Prussia were developing very quickly. A branch was opened in Königsberg in Preussen, now Kaliningrad, which was sold again after improvements in infrastructure.

1864
SAUER delivered his first large organ to Berlin. The Christuskirche was not subordinate to the Prussian state, and therefore not to the organ consultant BACH. So SAUER was able to gain increasing influence in Berlin after all.

1865
The new Firm built its first organ abroad: St. Petersburg. Up until 1914 41 instruments followed to czarist Russia. At a relative’s suggestion – probably his father’s – a Coat of Arms was established for Wilhelm SAUER and his descendants.

1866
On 16th February SAUER purchased the freehold of No. 13 Park, nowadays 13 Paul Feldner Street, to establish his own estate here. The house, which is still known today as the “Sauer House”, had been built in 1785 on the street side of the Park. The building of the workshops etc., began during the same year.

1866-1868
Workshops, Boilerhouse and an outhouse were ready. The safety certificate of the boiler was dated 22nd July, 1867. One year later he built the “Organ Hall”, conceived as an erection, exhibition, and demonstration room. Wilhelm SAUER, himself a good organist, has surely demonstrated and tested an organ or two here. He also went again to CAVAILLÉ-COLL in Paris and studied the nature of harmonics there. At the same time work started on the organ, Opus 125, for the Franciscan Church in Frankfurt (today’s Concert Hall), in which signs of his studies can be discerned. The pedal organ received a Quint 5 1/3, Tierce 3 1/5 and Septième 2 2/7 as independent stops. This was very unusual for that epoch. The number of employees had definitely increased. The newspaper “Urania” reported that each week about 110 Taler had to be paid in wages, which indicated a considerable number of workers. These men were happy to work with him, as the power of the steam engine worked the saw and planing machine, and so removed some of the hard physical labour from the work. The business situation was good to them, indeed they could not fulfil all the orders.

1869
On 21st December the newly-built St. Thomas’ Church in Berlin was dedicated, and with it the new SAUER organ, in the presence of King WILLIAM 1st of Prussia. It was a 4-manual, tracker action, organ with 52 stops.
 

1876
Wilhelm SAUER’s wife died on 4th October, aged 36. The fire in the house was probably also at this time, which destroyed important documents.

1877-1878
SAUER commenced his “Secret Handbook” – an interesting document about the commercial development of the by-now 20-year old Firm. On 7th September 1878 he married his second wife Ida Henriette Elisabeth BAUER, the daughter of a brewery owner and town councillor of Potsdam.

1881
On 2nd February the Imperial Patent Office in Berlin granted SAUER Patent No. 14576 for his “Kombinationsvorrichtung an Registerzügen für Kirchenorgeln” (Combination Action for Church Organs).

1883
SAUER was awarded the Distinction of “Akademischer Künstler”.

1884
By order of the Cabinet SAUER was named “Royal Organ Builder” on 18th April.

1888
After SAUER had already built a new organ for St. Peter’s Leipzig, came an order this year for a new instrument for the famous church of St. Thomas. In 1902 and 1908 this organ was rebuilt by SAUER in consultation with St. Thomas’ organist, Karl STRAUBE.

1892
At the beginning of the nineties, probably in 1892, SAUER changed his action system. Until then he had utilised tracker action, but now he gradually charged to pneumatic. The reason for this lies in the hand. The ever-larger organs demanded by customers for Cathedrals and Churches, and also for concert halls could no longer be controlled mechanically. This system was at the limits of its practicality; other organ builders had already gone over to Pneumatic action. The advent of Paul WALCKER in the Firm gave a decisive impulse to this.

1893-1900
During this time many organs left the workshops. Wilhelm SAUER was at the zenith of his life’s work. Decorations and Honours were showered upon him during succeeding years. Of the Distinctions awarded by the highest dignitaries, and the many gifts of honour bestowed on him only one has survived to the present day: A small silver tumbler, presented to him by the Church Council in Dorpat, on the occasion of the inauguration of their new organ. Around 1900 SAUER acquired the freehold of No. 1 Leipzig Street in Frankfurt-an-der-Oder, which was used as a wood store.

1901-1919
During this time SAUER celebrated his 70th birthday, and was travelling tirelessly: to mention but a few he went to Holland, the Rhineland, Leipzig, Dresden and Nauheim. Honours for his life’s work mounted up during the final years of his activity. So, amongst others, he received the “Roter Adlerorden (1899) (The order of Red Eagle), Verdienstorden für Kunst und Wissenschaft (1899) ( Order of Merit for Art and Science), Kronenorden (1901) ( The Order of The Crown), Medaille für Kunst und Wissenschaft (1905) (Medal for Art and Science), Roter Adlerorden mit Schleife (1906) (The Order of the Red Eagle with Bar), Ritterordern (1909) (Knight). SAUER reciprocated with his skill for his many awards. So he donated organs for the Pentecost Chapel in Potsdam, the Home for the Blind of the Hermann Schmidt Foundation in Königswusterhausen, St. Saviour’s Chapel in Mirbach, the Luther Foundation in Frankfurt-an-der-Oder, for his home parish in Schönebeck, and the Fernwerk (Echo Organ) for the Garrison Church in Berlin.

1910-1917
From 1st October, 1910 the Firm was known as “W. SAUER - Inhaber (Proprietor) Paul WALCKER”. Paul WALCKER was by this time already 64 years old. From the technical point of view he trod a new path. SAUER had remained faithful to his cone chests (Kegellade), and had only built a few pneumatic ones (for example the Positive in Berlin Cathedral), but WALCKER changed his system and increasingly built pneumatic actions, not however charge actions as SAUER had done, but exhaust actions. In 1913 WALCKER built his first electric action for the organ of the Jahrhunderthalle (Centenary Hall, now Hala Ludowa, Hall of the People) in Breslau, now Wroclaw. As war broke out in 1914, so the number of orders decreased, and in the summer of 1917 WALCKER handed the business over to his nephew Oscar WALCKER from Ludwigsburg. During these 7 years about 90 organs were built.

1917-1923
On 5th September, 1917 Oscar WALCKER transferred the management to Master Organ Builder Karl RUTHER. It was a difficult start, but as the years passed he developed the business, thanks to prudent leadership, into an efficient undertaking. First he modernised the equipment; the old boiler had become unusable. The central drive for the machines was abolished, and each machine was electrified, during 1919. During the inflation organs were successfully sold outside Germany, especially in Holland, Sweden and Norway.

1924-1932
Inflation and uncertainty were stabilised by the introduction of the “Rentenmark” in November 1923, and by the Banking Regulation of 30th April, 1924 coincidental with the establishment of the new Reichsmark. The German economy soon started to recover; orders for the home market increased, Berlin and Silesia were the main outlets, but new and large organs were delivered to other areas.

1933-1945
The political situation was changed permanently by the Nazi’s “Seizure of power”. Immediately pressure was put on the Business, but not yet directly. After the apparent stabilisation of the economy the staff increased in numbers to a record of 100-120 during the years 1936-1936, until the outbreak of World War 2 caused a sudden, albeit temporary, halt to the organ building trade. The majority of organ builders were called up for military service. Only a few elderly and very young workers remained to complete jobs already started, or did repairs here and there to existing instruments. One of the last organs is Opus 1631 built in 1940 for the cemetery church in Bunzlau, now Boleslawiec.
In 1945 the Firm’s Archives were almost completely lost as a consequence of the war. Only a rediscovered console-book gives information about the years 1924-1934, and the remains of an Opus-book from 1934 until Opus 1619, built in 1939. After that there is no information. Only a few discoveries of organs after Opus 1619 have been made up until now. Amongst them is Opus 1672, built in 1943, which is a 2-manual house organ with 17 stops for Professor Förstmann in Magdeburg. The circumstances surrounding its completion are not known. With the proclamation of “Total War”, by Reichsminister Dr. Göbbells, organ building finished. The last employees in the business had to build munitions chests, and at the end a few old colleagues were employed in the fire watch service until Frankfurt was occupied in April 1945.

1945-1957
During May 1945 Frankfurt was plundered. The equipment of the Works also fell victim to this orgy of looting. As Frau SPALLEK and her son Gerhard returned to Frankfurt they found the buildings open and neglected. In June 1945 Anton SPALLEK was one of the first of the original workforce to return. A littler later the Red Army confiscated the Works and established a de-lousing station there. Anton SPALLEK, as the first, seized the initiative for the continuation of the SAUER Works. He sought to safeguard some of the materials and tools lying around – the machines had long since been removed. At his suggestion the recently constituted Town Council officially appointed him on 10th September, 1945 to direct the completion of all organ building contracts.
On 20th September, 1945 Dr. Oscar WALCKER transferred the direction of the Firm to him, which he retained until 1966. At the end of 1945 the workforce consisted of 6 people, of whom 4 were from the original staff: Anton SPALLEK, Walter NOACK, Joachim KLAUSS and Gerhard GÄBLER. Newcomers were Frau SPALLEK, who ran the office, as well as Gerhard SPALLEK, who was an apprentice.
The 1st job after the war was the repair of the Catholic Church Organ in Frankfurt-an-der-Oder. There was no money available for the fresh start; Every Mark had to be earned the hard way. In spite of this an income of 653,56 Reichsmarks had been achieved by the close of the year. This result was good.
The position of the Firm SAUER before the war regarding Capital, Material and Equipment is not known. What is known, however, is that the Business was amongst the leading firms of German organ-builders. It possessed excellent workers, endowed with discretion and professional skills, and was fully committed to the “Organ Reform Movement”. (Even before 1939 Slider Chests were again being built.) There were over 100 employees at Headquarters and in the branches at Berlin, Breslau (now Wroclaw), Hamburg, Cologne, Weimar and Dünnow (Pomerania).
In February 1946 the Russians relinquished the works, and so once again the workshops were available. Mountains of rubble and rubbish had to be removed. Very little of use was found; most of it had deteriorated or was lost through other causes.
Although second-hand materials were used, the first post-war organ left the works during this year (Opus 1673, St. Canisius’ Church, Berlin- Charlottenburg, 9 stops.) Further orders followed, and by 1949 the workforce had risen to 18. By June 1947 there were, once again, a few machines available. Dr. Oscar WALCKER died on 4th September, 1948, and Karl RUTHER on 24th November, 1956.
Around 1950 the first government orders were received. Amongst these were organs for the National Theatre in Weimar, the Berlin State Opera, and the Radio Committee in Berlin.
On 8th November 1957 work ceased for a day. The Frankfurt Organ Builders celebrated the centenary of their foundation with friends and guests of the Business.
 

1958-1972
The workforce had increased to 30. Gerhard SPALLEK became a “Master Organ Builder”. On 1st March 1966 the managers at WALCKER’s decided he should succeed his father. From this time dates the policy of building predominately tracker organs with slider chests, begone in 1957, and now considered to be established. During this time also much care was taken to improve the means of production as well as social conditions. New machines and tools were installed. At the same time great efforts were put into export. Admittedly at the Posen (now Poznan) Fair their attendance bore no fruit, yet contact was established in 1965 with Soviet organ experts. By May 1972 7 Organs were delivered to the Soviet Union as well as 6 to the Federal Republic of Germany and 1 to Poland.
In 1972 the Firm was nationalised as “Volkseigenen Betrieb SAUER” (literally “People-owned Firm SAUER). However it held fast to the technical and tonal ideals of SAUER organs.
Larger instruments with 3-manual and upwards of 50-60 stops were by now a feature of the building programme nearly every year, as well as many 2-manual, small organs and positives. They went to customers in the former USSR and Czechoslovakia, to Poland and west Germany, and a Positive Organ was delivered to Ghana.

In April 1989 the Firm was awarded collectively the First Prize of honour in the Music Industry at a ceremony in Plauen – a recognition of the hard work of the entire Firm during the proceeding years.

1990
On 7th September Dr. Werner WALCKER-MAYER re-possessed the Business, and during 1993/4 the new factory was built in Müllrose, and inaugurated on 8th July, 1994 as the new Headquarters of the Firm. On 1st January 1996 the Firm was re-constituted as “W.SAUER Orgelbau (Frankfurt/Oder) Dr. Walcker-Mayer GmbH und Co. KG”.

1999-2001
In October 1999 Dr. WALCKER-MAYER opened proceedings to file for Bankruptcy in respect to his Organ Works in the Saarland, which began on 1st January 2000. In connection with this he terminated his function as Proprietor and Secretary of the Firm W.SAUER.

The 27th January 2000 is an important date in the history of the Firm. Under the name “W.SAUER Orgelbau Frankfurt (Oder) GmbH” the firm applied to be entered in the Trade Register, which was done on 19 June, 2000. Since the 27th January 2000 the fate of the Firm was to be in the hands of the four SAUER partners and colleagues Herr Orgelbaumeister Peter FRÄSSDORF (technical Director), Herr Michael SCHULZ (commercial Director), Herr Orgelbaumeister Peter DOHNE (production Director) and Herr Ulrich BÜTTNER (skilled worker).

Translation: John PRYER, M.A. (Oxon), F.R.C.O. 
Organist: Alexandra Palace, LONDON

 

Aktuelle Projekte & Vorhaben

Katowice/Polen, Ewangelicko-Augsburgskiego Kosiola
Reparatur/Restaurierung der historischen W. Sauer-Orgel
(III/P, 52) Baujahr 1922, pneumatische Taschenlade
 
Ogrosen - Evang. Kirche
Restaurierung der historischen Schröther-Orgel
(I / P, 8), Baujahr 1870, mechanische Schleiflade
 
Berlin-Hermsdorf - Evang. Kirche
Restaurierung der W. Sauer-Orgel (III / P, 37) Bj. 1935

  

W. Sauer Orgelbau Frankfurt (Oder) GmbH

D-15299 Müllrose, Gewerbeparkring 7
Phone: 00 49 / (0)3 36 06 - 44 55

Fax: 00 49 / (0)3 36 06 - 49 41
Email: Diese E-Mail-Adresse ist vor Spambots geschützt! Zur Anzeige muss JavaScript eingeschaltet sein!

Choose your Language

Aktuelles

2016 - Ein arbeitsreiches Jahr

2016 ein Rückblick

Read more
Katowice

 Die Restaurierung der Sauer-Orgel Opus 1240 aus dem Jahr 1922 in der Evang. Bischofskirche in Katowice läuft auf vollen Touren

Read more
Katowice (2)

 Die Restaurierung der Sauer-Orgel Opus 1240 aus dem Jahr 1922 in der Evang. Bischofskirche in Katowice läuft auf vollen Touren

Read more